Stand with Cambodia — Together for Our Future
ព័ត៌មានជាតិ May 13, 2026 | 14:37 PM

ព្រះរាជជីវប្រវត្តិ អង្គព្រះមហាក្សត្រ ក្នុងឱកាសចម្រើនព្រះជន្មគម្រប់៧៤ ព្រះវស្សា

ព្រះរាជជីវប្រវត្តិ អង្គព្រះមហាក្សត្រ ក្នុងឱកាសចម្រើនព្រះជន្មគម្រប់៧៤ ព្រះវស្សា

សេចក្តីអំណរក្នុងឱកាសព្រះរាជពិធីបុណ្យចម្រើនព្រះជន្មរបស់ព្រះករុណា ព្រះបាទសម្តេចព្រះបរមនាថ នរោត្តម សីហមុនី នាថ្ងៃទី១៤ ឧសភា ១៩៥៣ - ១៤ ឧសភា ២០២៦ គឺជាពេលវេលាដ៏វិសេសវិសាលសម្រាប់ប្រជានុរាស្ត្រខ្មែរគ្រប់រូប។ ក្រៅពីព្រះរាជកិច្ចដ៏ឧត្តុង្គឧត្តមក្នុងនាមជាព្រះមហាក្សត្រ ព្រះអង្គក៏មានព្រះរាជជីវប្រវត្តិផ្នែកការសិក្សា និងបទពិសោធន៍វិជ្ជាជីវៈយ៉ាងត្រចះត្រចង់ ដែលមហាជនទូទៅប្រហែលជាមិនទាន់បានជ្រាបច្បាស់នៅឡើយ។

ខាងក្រោមនេះ គឺជាការរំលេចនូវព្រះរាជប្រវត្តិសិក្សា និងការងាររបស់ព្រះអង្គ មុនពេលឡើងគ្រងព្រះបរមសិរីរាជសម្បត្តិ៖

ព្រះរាជប្រវត្តិសិក្សា៖ បញ្ញវន្តផ្នែកសិល្បៈនៅអឺរ៉ុប

ព្រះករុណា ព្រះបាទសម្តេចព្រះបរមនាថ នរោត្តម សីហមុនី បានចំណាយពេលភាគច្រើននៃយុវវ័យរបស់ព្រះអង្គក្នុងវិស័យអប់រំនៅប្រទេសឆេកូស្លូវ៉ាគី (បច្ចុប្បន្នជាសាធារណរដ្ឋឆេក) ដែលធ្វើឱ្យព្រះអង្គមានព្រះរាជតម្រិះទូលំទូលាយ និងជំនាញភាសាយ៉ាងស្ទាត់ជំនាញ។

  • ១៩៥៩ - ១៩៦២ : សិក្សានៅសាលាបឋមសិក្សានរោត្តម, វិទ្យាល័យដេកាត ភ្នំពេញ ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា
  • ១៩៦២ - ១៩៦៧ : សិក្សានៅសាលាបឋមសិក្សា និងមធ្យមសិក្សា នៅវិទ្យាល័យប្រាគ (ឆេកូស្លូវ៉ាគី)
  • ១៩៦៧ - ១៩៧១ : សិក្សាផ្នែកសិល្បៈ របាំ-តន្ត្រី-ល្ខោន នៅវិទ្យាស្ថានសិល្បៈជាតិប្រាគ
  • ១៩៧០ : មធ្យមសិក្សាបត្រ (នៅប្រាគ ៖ ពិន្ទុល្អណាស់)
  • ១៩៧១ : ជ័យលាភីលេខ១ ផ្នែករបាំបុរាណ នៅវិទ្យាស្ថានអភិរក្សជាតិប្រាគ
  • ១៩៧១ - ១៩៧៥ : សិក្សានៅសាកលវិទ្យាល័យ បណ្ឌិតសភាផ្នែកសិល្បៈតន្ត្រីប្រាគ
  • ១៩៧៥ : បរិញ្ញាបត្រជាន់ខ្ពស់ នៃបណ្ឌិតសភាផ្នែកសិល្បៈតន្ត្រី ប្រាគ
  • ១៩៧៥ : ព្រះរាជនិពន្ធនិក្ខេបបទស្តីពីទស្សនៈ និងការគ្រប់គ្រងសាលាសិល្បៈនៅកម្ពុជា
  • ១៩៧៥ - ១៩៧៦ : ឧត្តមសិក្សាខាងផ្នែកភាពយន្ត នៅសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតប្រជាធិបតេយ្យកូរ៉េ
  • ១៩៧៦ - ១៩៧៩ : ជាប់ក្រោមការឃុំឃាំង របស់ខ្មែរក្រហម ជាមួយព្រះវររាជបិតា និងព្រះវររាជមាតា និងព្រះអនុជ សម្តេច នរោត្តម នរិន្ទ្រៈពង្ស

បទពិសោធន៍វិជ្ជាជីវៈ៖ ពីអ្នកសិល្បៈ ទៅជាអ្នកការទូតដ៏ឆ្នើម

មុនពេលត្រូវបានជ្រើសតាំងជាព្រះមហាក្សត្រនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ព្រះអង្គបានបំពេញការងារយ៉ាងសកម្មទាំងក្នុងវិស័យសិល្បៈ និងការងារការទូតលើឆាកអន្តរជាតិ៖

១. ក្នុងវិស័យសិល្បៈវប្បធម៌

នៅទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ១៩៨០ ព្រះអង្គបានគង់នៅប្រទេសបារាំង និងបានបង្កើតសមាគមរបាំ "Deva"។ ព្រះអង្គបានធ្វើជាសាស្រ្តាចារ្យបង្រៀនរបាំបាឡេ និងរបាំបុរាណនៅមហាវិទ្យាល័យតន្ត្រី និងរបាំនៅទីក្រុងប៉ារីស។ ក្រៅពីនេះ ព្រះអង្គក៏ធ្លាប់ជាប្រធានសមាគមរបាំខ្មែរនៅប្រទេសបារាំងផងដែរ។

២. ក្នុងវិស័យការទូត និងអង្គការសហប្រជាជាតិ

តួនាទីដ៏សំខាន់បំផុតមួយរបស់ព្រះអង្គ គឺការបម្រើជាតិលើឆាកអន្តរជាតិ៖

  • ឯកអគ្គរាជទូតប្រចាំយូណេស្កូ (UNESCO)៖ ចាប់ពីឆ្នាំ ១៩៩៣ ដល់ឆ្នាំ ២០០៤ ព្រះអង្គបានដើរតួនាទីជាតំណាងដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់របស់កម្ពុជាប្រចាំអង្គការយូណេស្កូ នៅទីក្រុងប៉ារីស។ ក្នុងតួនាទីនេះ ព្រះអង្គបានខិតខំប្រឹងប្រែងយ៉ាងខ្លាំងក្នុងការលើកស្ទួយវប្បធម៌ខ្មែរឱ្យពិភពលោកបានស្គាល់។
  • ឯកអគ្គរាជទូតសុឆន្ទៈ៖ ព្រះអង្គត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាអ្នកការទូតដ៏សុភាពរាបសារ និងពោរពេញដោយសមត្ថភាព ដែលអាចសម្របសម្រួលទំនាក់ទំនងរវាងកម្ពុជា និងបណ្តាប្រទេសជាសមាជិកអង្គការសហប្រជាជាតិដទៃទៀតយ៉ាងប្រសើរ។

ការឡើងគ្រងរាជ្យសម្បត្តិ

ដោយសារព្រះរាជបញ្ញាញាណ ព្រះរាជសុជីវធម៌ និងចំណេះដឹងដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ ព្រះអង្គត្រូវបានក្រុមប្រឹក្សារាជសម្បត្តិជ្រើសតាំងជាព្រះមហាក្សត្របន្តពីព្រះបរមរតនកោដ្ឋ នរោត្តម សីហនុ នៅថ្ងៃទី ១៤ ខែតុលា ឆ្នាំ ២០០៤។

ក្នុងឱកាសព្រះរាជពិធីបុណ្យចម្រើនព្រះជន្មនេះ យើងខ្ញុំទាំងអស់គ្នាជាកូនចៅ ចៅទួត សូមក្រាបបង្គំទូលថ្វាយព្រះពរសព្វសាធុការពរជ័យ បវរសួស្តី វិបុលសុខ មហាប្រសើរ ថ្វាយដល់ព្រះអង្គ សូមទ្រង់មានព្រះកាយពលមាំមួន និងព្រះជន្មាយុយឺនយូរជាងរយព្រះវស្សា ដើម្បីគង់ជាម្លប់ដ៏ត្រជាក់ត្រជុំដល់ប្រជារាស្ត្រខ្មែរជារៀងដរាបតទៅ។