ជាយូរមកហើយ ថ្នាក់រៀននៅកម្ពុជាដើរតាមទម្រង់មួយគឺ គ្រូបង្រៀនជាអ្នកផ្តល់ចំណេះដឹង សិស្សជាអ្នកទទួល ហើយការប្រឡងជាអ្នកសម្រេចថាអ្នកណាជាប់។ ជាច្រើនជំនាន់មកហើយ នេះគឺជាការអប់រំ។ ការសិក្សាថ្មីមួយ ដែលអ្នកស្រាវជ្រាវបានធ្វើបទបង្ហាញ ថ្មីៗនាខែនេះ លើកឡើងថា ការសិក្សា បែបប្រពៃណីគឺមិនទាន់គ្រប់គ្រាន់ទៀតទេ ហើយបើគ្មានការគិតគូរឡើងវិញឱ្យបានស៊ីជម្រៅទេនោះ កម្ពុជាអាចនឹងប្រឈម ហានិភ័យក្នុងការបណ្តុះបណ្តាលយុវជន ខុសពីអ្វីដែលពិភពលោកត្រូវការ។
កាលពីសប្ដាហ៍មុន ក្នុងខែឧសភាដដែល លោកគ្រូ-អ្នកគ្រូ និងថ្នាក់ដឹកនាំមកពីមជ្ឈមណ្ឌលភាសា អេ អាយ អាយ គ្រប់សាខានៅភ្នំពេញ បានជួបជុំគ្នានៅអង្គការវេទិកាអនាគត ដែលជាស្ថាប័នស្រាវជ្រាវគោលនយោបាយឯករាជ្យឈានមុខគេមួយនៅកម្ពុជា ដើម្បីចូលរួមក្នុងកិច្ចពិភាក្សាស្រាវជ្រាវក្រោមប្រធានបទ «ជម្រើសគោលនយោបាយសម្រាប់ការសិក្សាពេញមួយជីវិតនៅកម្ពុជា»។ ការសិក្សានេះត្រូវបានបង្ហាញដោយអ្នកស្រាវជ្រាវ លោកជា ដារ៉ា។
ចំណុចសំខាន់នៃការស្រាវជ្រាវនេះ គឺការមិនស៊ីសង្វាក់គ្នានៃរចនាសម្ព័ន្ធ។ និយមន័យបច្ចុប្បន្ននៃការសិក្សាពេញមួយជីវិតរបស់កម្ពុជា គឺស្ថិតនៅក្រោមការអប់រំក្រៅប្រព័ន្ធ មានន័យថាវាស្ថិតនៅក្រៅប្រព័ន្ធអប់រំទូទៅ ដោយចាត់ទុកជា ការអប់រំសម្រាប់អ្នកដែលមិនបានរៀនចប់ចុងចប់ដើម តាមរយៈកម្មវិធីបណ្តុះបណ្តាលបច្ចេកទេស និងវិជ្ជាជីវៈ (TVET) ឬថ្នាក់អក្ខរកម្មមនុស្សពេញវ័យ។ ប៉ុន្តែអ្នកស្រាវជ្រាវ របស់យើងបានលើកឡើងថា ការសិក្សាពេញមួយជីវិតមិនគួរជាជម្រើសចុងក្រោយនោះទេ ប៉ុន្តែវាគួរតែជារចនាសម្ព័ន្ធនៃប្រព័ន្ធអប់រំទាំងមូលតែម្តង។
តួលេខនៅក្នុងការសិក្សានេះគឺគួរឱ្យកត់សម្គាល់ ដោយ៧៦ ភាគរយ នៃនិស្សិតសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា បានទទួលស្គាល់ពីសារៈសំខាន់នៃការរៀនសូត្រពេញមួយជីវិត ប៉ុន្តែគ្រឹះស្ថានសិក្សាដែលពួកគេកំពុងរៀន ភាគច្រើននៅតែដើរតួតាមទម្រង់ ជាអ្នកចែករំលែកចំណេះដឹង ពោលគឺការផ្ដល់ព័ត៌មាន ពីគ្រូ ទៅសិស្ស ជាជាងការបង្កើតសមត្ថភាពឱ្យសិស្សចេះស្វែងយល់ចំណេះដឹង ដោយខ្លួនឯង។ 
ការសិក្សាបានស្នើឡើងនូវគោលនយោបាយចំនួនបីសម្រាប់ការកែទម្រង់។ ទីមួយ គឺវិមជ្ឈការការគ្រប់គ្រងការអប់រំទៅដល់កម្រិតស្រុក ដើម្បីឱ្យសហគមន៍អាចរៀបចំកម្មវិធីសិក្សាទៅតាមតម្រូវការក្នុងមូលដ្ឋាន។ ទីពីរ គឺការពង្រីកទម្រង់សិក្សាបែបចម្រុះដែលរួមបញ្ចូលគ្នារវាងការរៀនផ្ទាល់ និងការរៀនតាមប្រព័ន្ធឌីជីថល។ ហើយទីបី គឺការគិតគូរឡើងវិញអំពីការផ្តល់ថវិកាគាំទ្រការអប់រំ ដើម្បីគាំទ្រដល់ការរៀនសូត្រពេញមួយជីវិត។
កញ្ញា ចូអានណា ខាប្រេដូ នាយិកាផ្នែកសិក្សានៃមជ្ឈមណ្ឌលភាសា អេ អាយ អាយ បានកោតសរសើរចំពោះការស្រាវជ្រាវនេះថាជា «របកគំហើញ ដែលមានភាពបដិវត្តន៍» ហើយបានភ្ជាប់វាទៅនឹងការអនុវត្តផ្ទាល់របស់ អេ អាយ អាយ។ អ្នកស្រីបានកត់សម្គាល់ថា វប្បធម៌ដែល អេ អាយ អាយ ព្យាយាមបង្កើត ជាពិសេសនៅក្នុងថ្នាក់ភាសាអង់គ្លេសសម្រាប់សាកលវិទ្យាល័យ គឺការធ្វើឱ្យសិស្សចេះពីវិធីរៀន ដោយឯករាជ្យ ដោយការចង់ដឹងចង់ឃើញ និងដោយមានម្ចាស់ការលើខ្លួនឯង។ ការស្រាវជ្រាវបានបង្ហាញថា ផ្នត់គំនិតបែបនេះមិនមែនជាជំនាញទន់ធម្មតានោះទេ ប៉ុន្តែវាជាគ្រឹះ នៃកម្លាំងពលកម្មដែលបត់បែនបានគ្រប់កាលៈទេសៈ។
គួរបញ្ជាក់ថា កម្ពុជាមានមហិច្ឆតា សម្រាប់ប្រព័ន្ធអប់រំ របស់ខ្លួន។ ប៉ុន្តែ អ្វីដែលការស្រាវជ្រាវនេះបានផ្តល់ឱ្យ នោះគឺការពិនិត្យមើលឃើញយ៉ាងច្បាស់ថា តើគោលនយោបាយ និងការអនុវត្តជាក់ស្តែងកំពុងដើរខុសគ្នានៅត្រង់ណា និងការផ្តល់នូវផែនទីបង្ហាញផ្លូវ ដើម្បីបំពេញគម្លាតនោះ៕